Ontwikkel een groei mindset en leer hoe je stoïcijns kan denken (incl. 3 boeken tips)
28 juli 2022 
11 min. leestijd

Ontwikkel een groei mindset en leer hoe je stoïcijns kan denken (incl. 3 boeken tips)

 Mindset hoor je steeds vaker terugkomen. Alhoewel wij als coach het woord dagelijks gebruiken en snappen wat het is, kan het voor veel mensen nog erg onduidelijk zijn. In dit artikel leggen wij uit wat mindset is, waarom dit zo belangrijk is voor jouw succes en geven wij een aantal goede boekentips om hier meer over te leren!

Betekenis van mindset

Laten we beginnen met de betekenis van het begrip ‘mindset’. Mindset is vrij vertaald de denkwijze van een mens.

Het is de overtuiging die jij hebt over je intelligentie en kwaliteiten. Dit beïnvloedt je gedachten, gevoelens en gedrag en maakt deel uit van jouw persoonlijkheid.

Carol Dweck onderscheidt in zijn boek mindset twee verschillende manieren van denken: fixed mindset en growth mindset. Hieronder wordt uitgelegd wat deze twee mindsets inhouden.

Groei-mindset

Een growth mindset wordt ook wel de groei-mindset genoemd. Mensen met een groei-mindset zijn ervan overtuigd dat ze hun intelligentie en kwaliteiten kunnen ontwikkelen. Ze zijn gericht op groei. Waar anderen een fout zien, zien mensen met een groei-mindset een kans om zich te ontwikkelen.

Voorbeeld van een groei-mindset

Stel je hebt de ambitie om een marathon te lopen en je hebt een groei gerichte mindset hebt. Je bent ervan overtuigd dat je jezelf kunt ontwikkelen en gaat de uitdaging aan. Na de eerste trainingsdag kom je niet verder dan 5 kilometer. Wat baal je! Je had veel meer verwacht. Toch laat je jezelf niet kennen en de volgende trainingsdag herpak je jezelf. Maandenlang sta je vroeg op om te trainen. Het is zwaar, maar dit hoort natuurlijk bij het proces. Dus je bijt door. Zelfs wanneer jouw omgeving je kritiek geeft. Dit is in jouw ogen geen kritiek, maar feedback die je helpt groeien. Inmiddels is het de dag van de marathon.

Je staat aan de start, en begint ijverig te rennen. Wanneer je bijna het einde hebt bereikt, zie je je buurman rennen. Hij was net wat sneller en rent vlak voor je. Je laat je niet uit het veld slaan, omdat hij beter zou zijn. Integendeel, je buurman inspireert je om nog een tandje bij te zetten. Inmiddels ben je over de finish, het is je gelukt! Door deze mindset en kijk op omstandigheden heb jij jezelf tot de finish van de marathon weten te brengen!

Fixed mindset

Een fixed mindset is het omgekeerde van een groei-mindset. Mensen met een fixed mindset gaan ervan uit dat hun intelligentie en kwaliteiten vaststaan. Ze gaan ervan uit dat je niks kunt doen om slimmer of beter te worden. Vaak willen mensen met een fixed mindset daarom slim overkomen. Ze zijn bang dat wanneer ze niet slim overkomen, ze ook niet slim zijn en dit dus niet kunnen worden. Hierdoor hebben ze vaak moeite met leren, presteren, het aangaan van uitdagingen, hun inzet en het omgaan met kritiek. Ze zijn vaak bang om te falen.

Voorbeeld Fixed mindset

Neem nu dezelfde situatie in gedachten als bij de groei gerichte mindset. Je hebt de ambitie om een marathon te lopen. Maar nu heb je een fixed mindset. De eerste trainingsdag begin je te rennen en je komt niet verder dan 5 kilometer. Je had meer van jezelf verwacht. Je realiseert je dat het een grote uitdaging wordt. Maar dat zou het niet moeten zijn. Jij kan toch al goed rennen. Het heeft geen zin om te trainen, want je kan toch niet verder rennen dan 5 kilometer. Je geeft op en blijft de volgende trainingsdag thuis. Iedere ochtend zie je jouw buurman voorbijrennen. Hij is aan het trainen voor de marathon. Je voelt je geïntimideerd of zelfs gefrustreerd. Hoezo kan hij het wel?! Een ding weet je zeker. Een marathon rennen is niks voor jou en dat gaat het ook nooit worden.

Van een fixed naar een groei-mindset

Je kunt je nu vast voorstellen dat een fixed mindset je niet gaat helpen met je ontwikkeling. Of het nu voor een opleiding, marathon of ander doel is, een groei gerichte mindset boekt resultaat en een fixed mindset niet. Maar kan je van een fixed mindset naar een groei-mindset gaan?

Uit het onderzoek van Carol Dweck over prestaties en feedback blijkt dat de vorm van feedback een grote rol speelt bij de ontwikkeling van een mindset.

 In dit onderzoek verdeelde ze de leerlingen in twee groepen. Beide groepen kregen een uitdagende opdracht. Na het uitvoeren van de opdracht kregen de groepen feedback. De een kreeg productgerichte feedback: “Wat een goed punt heb je! Je bent hier vast goed in.”

De andere groep kreeg procesgerichte feedback: “Wat een goed punt! Je hebt vast hard gewerkt.” Vervolgens kregen beide groepen weer een uitdagende opdracht. De eerste groep wees de opdracht af. Zij wilden niet het risico lopen dat anderen hun talent zouden betwijfelen. Van de tweede groep koos 90% voor een moeilijkere uitdaging waarvan ze konden leren.

Wanneer je feedback geeft aan een ander en een groei-mindset wilt conditioneren, leg de nadruk dan op het proces.

Heb je de pech dat je als kind al geconditioneerd bent tot een fixed mindset, dan kun je deze nog veranderen.

Niet alleen de feedback die je van anderen krijgt bepaalt je mindset, maar ook de manier waarop jij omgaat met de gegeven feedback.

Alleen het weten dat er verschillende mindsets zijn kan er al voor zorgen dat je anders denkt en reageert. Je kunt zelf je handelen aanpassen als je merkt dat je vanuit een fixed mindset werkt.

Bijvoorbeeld als je merkt dat je een uitdaging uit de weg gaat, omdat het te veel inspanning kost, bekijk dan de situatie vanuit een groei-mindset en ga de uitdaging aan, leer van je fouten en blijf moeite doen.

Stoïcijns denken

Een andere manier om te leven met een groei-mindset is door de stoïcijnse filosofie te beoefenen. Tegenwoordig gebruiken we het woord ‘stoïcijns’ meestal in de betekenis van iemand die onder druk kalm blijft en emotionele uitersten vermijdt. Dit dekt een groot deel van de aspecten van de filosofie, maar het is niet alles. De stoïcijnen geloven dat alles om ons heen verbonden is met elkaar door oorzaak en gevolg. Hierdoor ontstaat er volgens hen een rationele structuur van het heelal. Deze rationele structuur noemen ze ‘logos’. Hoewel we niet altijd controle hebben over de gebeurtenissen om ons heen, kunnen we wel controleren hoe we dingen aanpakken.

Zo zegt schrijver en modern stoïcijn Ryan Holiday: “Een Stoïcijn heeft geen controle over de wereld, maar over hoe zij reageren op de wereld.”

Controle over je gedachten

In plaats van een ideale wereld te creëren, probeert de stoïcijn om te gaan met de wereld zoals hij is. Dit doen zij door zelfverbetering na te streven middels vier kardinale deugden:

Praktische wijsheid

 Met praktische wijsheid bedoelen de stoïcijnen de kunst om complexe situaties logisch en kalm aan te pakken. Bijvoorbeeld door eerst rustig na te denken voordat je antwoord op een situatie of actie onderneemt.

Gematigdheid

 Gematigdheid is zelfbeheersing in alle aspecten van het leven. Bijvoorbeeld door impulsen te weerstaan of uit te stellen. Stel je loopt door de stad en ziet een leuke broek. Je weet dat je hier eigenlijk geen budget voor hebt. Een persoon met gematigdheid en zelfbeheersing heeft controle over zijn impuls om de broek te kopen en laat hem in de winkel hangen. Hij besluit eerst te sparen en daarna pas de broek te kopen.

Rechtvaardigheid

Een rechtvaardig persoon behandeld anderen eerlijk. Zelfs als ze fout hebben gehandeld. Stel je hebt een afspraak staan, maar de ander komt niet opdagen. Dit komt omdat hij de afspraak verkeerd in zijn agenda heeft staan. Je baalt, maar wordt niet boos. Dit zou jou immers ook kunnen overkomen.

Moed

De stoïcijnen doelen met moed niet zozeer op het aangaan van buitengewone uitdagingen. Zij doelen op het aangaan van dagelijkse uitdagingen met duidelijkheid en integriteit. Stel, je hebt fysieke doelen gesteld en je maakt daarvoor de afspraak om drie keer in de week naar de sportschool te gaan. Alleen heb je de avond van tevoren een feestje gehad en is het laat geworden. Je bent moe en twijfelt of je wel naar de sportschool gaat. Een stoïcijn met moed gaat en laat zich niet omkopen door zijn eigen gedachten.

De stoïcijnse filosofie en het handelen vanuit de vier kardinale deugden geeft je een richtlijn in je handelen. Ook kan het inzicht geven in je handelen. De stoïcijnen beoefenen vaak de kunst van journalen.

Journalen

Dit is meer dan een simpel dagboek bijhouden. Bij het journalen bereidt de stoïcijn zijn dag voor en reflecteert hij aan het eind van de dag. Beide doet hij vanuit lessen van stoïcijnse leermeesters. Op deze manier kan de stoïcijn de lessen eigen maken, meer grip krijgen op zijn gedachten en kan hij bewust handelen vanuit een groei-mindset. Ook leert de stoïcijnse filosofie je om beter om te gaan met je emoties. Het reflecteren op je handelen geeft namelijk ook inzicht in je emotieverwerking. Welke gebeurtenissen maken emoties bij me los? Wat is mijn instinctieve reactie? Welke reactie zou ik graag willen hebben?

Invloed op emoties

Journalen kan inzicht geven in je emoties en emotieverwerking, maar wat zijn emoties eigenlijk? Emoties zijn een innerlijke beleving of gemoedstoestand en kunnen spontaan opkomen. Emoties worden opgeroepen door het waarnemen van een gebeurtenis, eigen gedachten en een stemming. Omdat de stoïcijn controle heeft over zijn gedachten, onder andere door journalen, heeft hij ook invloed op zijn eigen emoties. Zoals we eerder hebben geleerd, beïnvloedt je handelen de rationele structuur ‘logos’. Deze invloeden veranderen je gehele omgeving en dus ook de gebeurtenissen die je waarneemt.

In andere woorden: je eigen handelen heeft directe invloed op je emoties.

Ook bepaalt je kijk op de wereld en de gebeurtenissen je stemming. Wanneer je controle wilt hebben over gebeurtenissen die niet in jouw macht liggen, zoals het weer, het handelen van anderen, autopech, etc., kost dit veel energie. Je bent dan de wereld aan het controleren. Terwijl de stoïcijn controle heeft over hoe zij reageren op de wereld. Stap je in de hondenpoep? Dan kan je vloeken en boos worden op de hond die daar zijn best heeft gedaan. Maar je kunt ook genieten van het lekkere weer. Je hebt nu een reden om rustig op een bankje in de zon te gaan zitten.

Deze vorm van acceptatie beïnvloed je stemming. Het is dus je reactie vanuit de vier kardinale deugden die ervoor zorgt dat je een positieve invloed hebt op je emoties.

3 boekentips voor een betere mindset

Wil je nog meer weten over de fixed en groei-mindset, hoe je grip krijgt op je mindset en over het Stoïcisme? Hieronder hebben wij 3 boekentips voor je opgesomd.

Mindset (Carol Dweck)

boek waarin je meer kan lezen over mindset

Verander je manier van denken om je doelen te behalen In dit boek legt psychologe Carol Dweck uit dat niet alleen onze vaardigheden en talenten voor succes zorgen, maar ook onze mindset. Ze legt uit wat voor invloed het prijzen van intelligentie en talent heeft op kinderen en hoe het hen zelfs in de weg kan staan. Ze laat zien hoe een simpel idee over de werking van de hersenen, het leren kan stimuleren en hoe dit de basis vormt voor prestaties op elk terrein. Als jij meer wilt weten over de growth en fixed mindset en hoe dit invloed heeft op jou, je kinderen, je vrienden en andere in je omgeving, dan is dit een boek voor jou.

Master Your Mindset (Michael Pilarczyk)

boek master your mindset

Leef je mooiste leven Het boek ‘Master Your Mindset’, gaat over persoonlijke en spirituele groei en zakelijk succes. Op basis van zijn eigen ervaringen schreef Michael Pilarczyk dit boek over mindset en hoe je die effectief kunt inzetten om je leven te verbeteren. In het boek wordt uitgelegd hoe je mindsets kunt doorbreken om opnieuw kunt programmeren. Daarbij heeft het boek een vragenlijst over zelfinzicht. Wil jij meer lezen over hoe je jouw mindset kunt herprogrammeren en inzetten voor jouw successen? Master Your Mindset is dan jouw boek.

Het obstakel is de weg (Ryan Holiday)

 Klassieke principes om van tegenslagen kansen te maken Het obstakel is de weg, ofwel ‘The Obstacle is the Way’ is een stoïcijnse kijk op obstakels. Wat eerst een tegenslag of obstakel lijkt, kan met een andere kijk op de situatie worden gezien als een kans. Deze stoïcijnse filosofie kan worden toegepast op elk probleem. Het obstakel is de weg is het boek om te lezen als je op een concrete manier je mindset wilt bijsturen.


Conclusie

Je hebt nu geleerd dat je mindset de kijk is op je intelligentie en kwaliteiten. Ben jij ervan overtuigd dat deze vaststaan, dan heb je een fixed mindset. Met een fixed mindset kan je jezelf niet ontwikkelen en ontplooien. Een groei-mindset helpt hier wel bij.

Mensen met een groei gerichte mindset zijn ervan overtuigd dat hun intelligentie en kwaliteiten niet vaststaan. Deze kan je ontwikkelen. Daar horen inspanning, feedback, uitdagingen en obstakels bij.

Door uitdagingen aan te gaan en je te richten op het proces, ben je eerder geneigd om in de toekomst een nieuwe, moeilijkere uitdaging aan te gaan. Alleen de wetenschap dat er twee mindsets zijn, kan al genoeg zijn om van een fixed mindset naar een groei-mindset te gaan. Door bewust te worden van je gedachten en emoties, kan je een groei gerichte gedachtegang creëren. Het leven volgens de stoïcijnse filosofie is een praktische manier om deze bewustwording te realiseren. Door te reflecteren en inzicht te krijgen in je emoties en gedachten kan je jouw mindset goed waarnemen en sturen.

Over de schrijver
Stijn is een competitief powerlifter en coacht mannen die fysiek en mentaal sterker willen worden.
Reactie plaatsen